Dlaczego części Claas mają kluczowe znaczenie dla sprawności hederu przed żniwami?

Części Claas bezpośrednio determinują stabilność pracy hederu, ponieważ odpowiadają za precyzję cięcia, płynność transportu masy oraz przeniesienie napędu w warunkach dużego obciążenia. Ich stan techniczny wpływa na zachowanie parametrów roboczych całego zespołu żniwnego. Szczególnie podczas pracy z różnymi typami roślin i zmienną wilgotnością łanu. Zużyte lub nieprawidłowo dobrane komponenty mogą powodować nierówną pracę listwy tnącej, zwiększone opory oraz straty plonu wynikające z niedokładnego podawania materiału do kombajnu. Regularna kontrola i wymiana elementów eksploatacyjnych pozwala utrzymać pełną wydajność hederu. Ogranicza ponadto ryzyko awarii w kluczowym momencie sezonu oraz zapewnia ciągłość pracy nawet przy intensywnej eksploatacji maszyn rolniczych Claas.

Jakie elementy hederu kombajnu Claas należy sprawdzić przed rozpoczęciem sezonu?

Przed rozpoczęciem żniw należy przeprowadzić kompleksową kontrolę wszystkich podzespołów odpowiedzialnych za pobieranie, transport i przekazywanie masy roślinnej do kombajnu. Szczególną uwagę warto zwrócić na elementy narażone na obciążenia dynamiczne, tarcie oraz kontakt z materiałem roślinnym. To one najczęściej decydują o niezawodności pracy całego zespołu żniwnego. W praktyce przegląd powinien obejmować zarówno komponenty robocze, jak i elementy napędu, układy mocujące oraz punkty wymagające regularnego smarowania. Wczesne wykrycie nadmiernego zużycia pozwala zaplanować wymianę części Claas jeszcze przed sezonem, ograniczając ryzyko przestojów w okresie największego obciążenia maszyn rolniczych.

Najczęściej kontrolowane części Claas w hederze przed sezonem

Tabela Claas

FOTO:

Stan listwy tnącej – które części do Claas zużywają się najszybciej?

Najszybciej zużywającymi się elementami listwy tnącej są nożyki, bagnety, prowadnice oraz dociski kosy. Pracują w ciągłym kontakcie z materiałem roślinnym i są narażone na intensywne obciążenia mechaniczne. Ich stan bezpośrednio wpływa na jakość cięcia, płynność pracy hederu oraz żywotność pozostałych podzespołów systemu żniwnego. Podczas przeglądu warto zwrócić uwagę na stępienie krawędzi tnących, odkształcenia elementów prowadzących oraz nadmierne luzy mogące powodować drgania kosy. Należy również sprawdzić, czy na powierzchni części nie występuje korozja. Szczególnie jeżeli kombajn był przechowywany w warunkach podwyższonej wilgotności po zakończeniu poprzedniego sezonu. Nawet niewielkie ogniska korozji mogą przyspieszać zużycie elementów roboczych i prowadzić do pogorszenia parametrów cięcia. Regularna kontrola oraz terminowa wymiana zużytych części do Claas pozwalają utrzymać wysoką wydajność pracy hederu i ograniczyć ryzyko awarii podczas żniw.

Jak sprawdzić bagnety, nożyki i prowadnice kosy krok po kroku?

Kontrolę bagnetów, nożyków i prowadnic kosy należy przeprowadzić według określonej kolejności, aby szybko wykryć elementy wymagające regulacji lub wymiany. Najpierw należy dokładnie oczyścić listwę tnącą z resztek roślin i zabrudzeń. Następnie ręcznie przesunąć kosę na całej długości roboczej, obserwując płynność jej ruchu. W kolejnym kroku warto zweryfikować ustawienie bagnetów względem sekcji tnących. Wszelkie odgięcia mogą powodować nierównomierne cięcie i zwiększone opory pracy. Następnie należy ocenić stan połączeń nitowanych lub śrubowych nożyków, zwracając uwagę na pęknięcia oraz nadmierne zużycie punktów mocowania. Ostatnim etapem jest kontrola prowadnic i docisków kosy. Prawidłowy luz powinien umożliwiać swobodny ruch listwy bez nadmiernych drgań. Jeżeli między elementami występują wyraźne luzy lub ślady nierównomiernego tarcia, konieczna może być regulacja albo wymiana zużytych podzespołów przed rozpoczęciem pracy w polu.

Kontrola napędu kosy – łożyska, przekładnie i czujnik pracy zespołu tnącego

Przed sezonem należy sprawdzić wszystkie elementy odpowiedzialne za przeniesienie napędu na kosę. Nawet niewielkie nieprawidłowości mogą prowadzić do spadku wydajności cięcia lub unieruchomienia hederu podczas pracy. Szczególnej kontroli wymagają łożyska, przekładnie oraz czujnik monitorujący pracę zespołu tnącego. W przypadku łożysk warto zwrócić uwagę na nadmierny luz promieniowy i osiowy. Także na ślady przegrzewania oraz nietypowe odgłosy pojawiające się podczas obracania elementów. Przekładnie należy skontrolować pod kątem szczelności, stanu uszczelnień i ewentualnych wycieków środka smarnego. Niedostateczne smarowanie znacząco przyspiesza zużycie współpracujących części. Istotnym etapem przeglądu jest również weryfikacja działania czujnika pracy kosy. Odpowiada on za przekazywanie informacji o prawidłowym funkcjonowaniu układu. Błędne wskazania lub brak sygnału mogą utrudniać szybką identyfikację problemów eksploatacyjnych i zwiększać ryzyko wystąpienia poważniejszej awarii w trakcie żniw.

Jak ocenić stan motowidła i elementów odpowiedzialnych za podawanie masy?

Stan motowidła należy ocenić pod kątem równomiernej pracy, stabilności konstrukcji oraz stopnia zużycia elementów mających bezpośredni kontakt z roślinami. Prawidłowo działający układ powinien płynnie kierować materiał do listwy tnącej i ślimaka, bez szarpania, gubienia łanu czy nadmiernego obciążania hederu. Podczas przeglądu warto sprawdzić prostoliniowość rur i ramion motowidła, stan palców roboczych oraz pewność ich mocowania. Należy również skontrolować mechanizmy regulacji położenia i prędkości obrotowej, zwracając uwagę na luzy występujące w punktach połączeń. W przypadku elementów odpowiedzialnych za transport masy do przenośnika pochyłego istotna jest ocena zużycia palców ślimaka, osłon oraz komponentów napędowych współpracujących z hederem. Oznaki nierównomiernego pobierania materiału, zwiększone wibracje lub widoczne ślady tarcia mogą wskazywać na konieczność regulacji albo wymiany wyeksploatowanych części Claas jeszcze przed rozpoczęciem intensywnych prac polowych.

Przygotowanie przenośnika ślimakowego – które części do maszyn rolniczych Claas wymagają szczególnej uwagi?

Podczas przygotowania przenośnika ślimakowego należy skupić się przede wszystkim na elementach odpowiedzialnych za równomierne pobieranie i transport masy roślinnej. To one decydują o płynności pracy całego hederu. Kluczowe znaczenie ma stan palców podających, łożysk wału ślimaka oraz elementów napędowych, które w warunkach intensywnej eksploatacji ulegają stopniowemu zużyciu. Warto zweryfikować, czy palce nie są odkształcone, pęknięte lub nadmiernie skrócone. Nawet niewielkie uszkodzenia mogą zaburzać równomierne podawanie materiału do kombajnu. Równie istotna jest kontrola luzów na łożyskach oraz ocena pracy całego wału pod kątem drgań i hałasu. Mogą one wskazywać na postępującą degradację podzespołów. Należy także sprawdzić stan osłon i punktów smarowania. Niedostateczna konserwacja przyspiesza bowiem zużycie części i obniża efektywność pracy maszyn rolniczych Claas w trakcie żniw.

Oryginalne części Claas czy zamienniki – co wybrać do hederu?

Najwyższą jakość i niezawodność zapewniają oryginalne komponenty marki Claas, które spełniają rygorystyczne normy jakościowe producenta. Oryginalne części Claas są projektowane z myślą o długiej żywotności, bezpieczeństwie użytkowania oraz zachowaniu parametrów roboczych przewidzianych dla danej maszyny. Wybierając części oryginalne, możesz mieć pewność, że każdy podzespół został przetestowany pod kątem trwałości, odporności na korozję i pracy pod wysokim obciążeniem. Oryginalne komponenty Claas zmniejszają ryzyko problemów z dopasowaniem i pomagają utrzymać parametry pracy przewidziane przez producenta. Dlatego odpowiednio dobrane części do hederów Claas i innych maszyn rolniczych pomagają utrzymać ciągłość pracy, ograniczyć zużycie paliwa oraz przedłużają żywotność kluczowych układów maszyny. Dodatkowym atutem są szybka wysyłka, sprawdzona jakość produktów oraz fachowe doradztwo przy wyborze części do Twojej maszyny.

Choć na rynku dostępne są części zamienne do maszyn Class, w praktyce najbezpieczniejszym wyborem pozostają oryginalne komponenty, które zapewniają właściwe dopasowanie, trwałość i zgodność z wymaganiami technicznymi maszyny.

Jeżeli planujesz przygotowanie kombajnu do żniw, warto już wcześniej sprawdzić ofertę części Claas na stronie https://agrogalop.pl/marka/claas/, gdzie dostępne są oryginalne komponenty przeznaczone do różnych modeli maszyn marki Claas.

Gdzie zamówić części do maszyn rolniczych Claas przed sezonem?

Części do maszyn rolniczych Claas najlepiej zamawiać z wyprzedzeniem w wyspecjalizowanych punktach sprzedaży, które zapewniają dostępność części, fachowe doradztwo oraz szybką realizację zamówień. Dzięki temu można uniknąć przestojów związanych z oczekiwaniem na dostawę podzespołów niezbędnych do przygotowania hederu i całej maszyny do pracy. Rolniczy sklep internetowy GALOP oferuje oryginalne części Claas przeznaczone do konkretnych modeli maszyn. Dotyczy to nie tylko hederów, ale również takich konstrukcji jak Claas Lexion, ciągników rolniczych czy innych maszyn Claas wykorzystywanych podczas sezonowych prac polowych.

Przy wyborze dostawcy warto zwrócić uwagę na szeroki asortyment oraz możliwość precyzyjnego dopasowania komponentów do konkretnego modelu maszyny. Każda część powinna być zgodna ze specyfikacją producenta i przeznaczona do pracy w określonych warunkach eksploatacyjnych. W bogatej ofercie sklepu można znaleźć pełną gamę części rolniczych Claas. Obejmuje ona między innymi części kombajnu Claas, elementy napędu hederu, czujnik pracy zespołu tnącego, komponenty hydrauliczne Claas, środki smarne oraz inne podzespoły odpowiadające za prawidłową pracę każdej maszyny. Szerokiemu wyborowi części towarzyszy możliwość szybkiego odnalezienia odpowiedniego produktu na podstawie numeru katalogowego, oznaczeń Claas Original lub dokumentacji Parts Doc.

Szybkozłącza hydrauliczne zenox.pl/productlist/Szybkozlacza to elementy umożliwiające szybkie, beznarzędziowe połączenie przewodów między ciągnikiem a osprzętem. Standardowo składają się z dwóch dopasowanych połówek — wtyku (męska część) i gniazda (żeńska część) - osadzonych w wytrzymałym korpusie; w środku znajdują się O-ringi, mechanizm blokujący (np. kulki lub tuleja zatrzaskowa) oraz zawory odcinające przepływ przy rozłączeniu. Często stosuje się też zaworek wyrównujący ciśnienie, co ułatwia łączenie przy pozostałym ciśnieniu w układzie. Dzięki temu rozwiązaniu operator łączy i rozłącza osprzęt szybko, minimalizując wycieki i przestoje.

Szybkozłącza hydrauliczne pozwalają na błyskawiczne podłączenie i odłączenie osprzętu roboczego w ciągniku, takiego jak ładowacze czołowe, przyczepy czy rozrzutniki. Dzięki nim rolnik nie musi używać narzędzi ani tracić czasu na skomplikowane manewry. Wystarczy jedno kliknięcie, aby podłączyć przewody hydrauliczne, co znacząco przyspiesza wymianę osprzętu i minimalizuje czas przestojów maszyny.

Najpopularniejsze zastosowania szybkozłączy hydraulicznych w codziennej pracy w gospodarstwie

W gospodarstwach rolnych szybkozłącza hydrauliczne znajdują szerokie zastosowanie. Są wykorzystywane m.in. w:

• Ładowaczach czołowych - umożliwiają szybkie podłączenie i odłączenie narzędzi roboczych, takich jak widły do bel czy łyżki.
• Przyczepach z funkcją hydraulicznego kipra - pozwalają na błyskawiczne podłączenie przewodów hydraulicznych, co ułatwia obsługę przyczepy.
• Rozrzutnikach obornika - umożliwiają szybkie podłączenie układu hydraulicznego, co przyspiesza proces rozrzucania nawozu.
• Maszynach do uprawy gleby - takich jak brony czy kultywatory, gdzie szybkozłącza pozwalają na szybkie dostosowanie maszyny do różnych warunków pracy.

Dzięki szybkozłączom rolnicy mogą szybko i efektywnie zmieniać osprzęt, co zwiększa elastyczność i wydajność pracy.

Jak szybkozłącza hydrauliczne wpływają na wydajność maszyn rolniczych podczas prac polowych

Szybkozłącza hydrauliczne mają bezpośredni wpływ na wydajność maszyn rolniczych podczas prac polowych. Dzięki nim operator może szybko i bezpiecznie podłączyć lub odłączyć osprzęt, co znacząco skraca czas przestojów między różnymi zabiegami w polu. Taka efektywność organizacyjna pozwala na wykonanie większej liczby operacji w krótszym czasie, bez konieczności dodatkowego angażowania pracowników. Dodatkowo, szczelna konstrukcja szybkozłączy minimalizuje straty oleju hydraulicznego i utrzymuje optymalne ciśnienie w układzie, co pozwala maszynom pracować z pełną wydajnością i zmniejsza ryzyko awarii. W praktyce oznacza to nie tylko szybsze tempo pracy, ale także oszczędność paliwa i dłuższą żywotność sprzętu, co w gospodarstwie przekłada się na realne korzyści ekonomiczne.

Bezpieczeństwo przy pracy z szybkozłączami hydraulicznymi – na co zwracać uwagę

Praca z szybkozłączami hydraulicznymi wymaga zachowania szczególnej ostrożności. Aby zapewnić bezpieczeństwo:

• Regularnie sprawdzaj stan szybkozłączy - szukaj oznak zużycia, pęknięć czy korozji.
• Używaj odpowiednich środków ochrony osobistej - takich jak rękawice czy okulary ochronne.
• Przestrzegaj zaleceń producenta - dotyczących ciśnienia roboczego i temperatury pracy.
• Unikaj pracy w warunkach skrajnych - takich jak ekstremalne temperatury czy wilgotność.

Przestrzeganie tych zasad pomoże uniknąć awarii i zapewni bezpieczną eksploatację maszyn.

Konserwacja i dbanie o szybkozłącza hydrauliczne, aby służyły przez wiele sezonów

Aby szybkozłącza hydrauliczne służyły przez wiele sezonów i zawsze działały niezawodnie, należy o nie odpowiednio dbać. Dlatego systematyczna konserwacja szybkozłączy hydraulicznych jest bardzo kluczowa. Przede wszystkim należy regularnie czyścić złącza z błota, pyłu i resztek oleju, które mogą utrudniać ich prawidłowe funkcjonowanie. Warto również kontrolować uszczelnienia i elementy mechaniczne, takie jak O-ringi czy mechanizmy blokujące, i w razie potrzeby je wymieniać, aby zapobiec wyciekom i awariom. Przechowywanie szybkozłączy w suchych i czystych warunkach, a także stosowanie się do zaleceń producenta dotyczących ciśnienia i rodzaju oleju, dodatkowo wydłuża ich żywotność. Drobne zabiegi, takie jak smarowanie odpowiednimi preparatami, minimalizują zużycie i chronią przed korozją. Dzięki systematycznej trosce o szybkozłącza hydrauliczne można zapewnić ich bezpieczne i niezawodne działanie przez wiele lat eksploatacji.

Podsumowując. Szybkozłącza hydrauliczne to nieodzowny element nowoczesnych maszyn rolniczych. Umożliwiają one szybkie i bezpieczne podłączanie oraz odłączanie osprzętu, co znacząco wpływa na efektywność i bezpieczeństwo pracy w gospodarstwie. Dbanie o ich stan techniczny oraz przestrzeganie zasad bezpieczeństwa pozwala na ich długotrwałą i niezawodną eksploatację.

Dobór odpowiedniego układu stanowisk do dojenia to podstawa każdej nowoczesnej hali udojowej. Typ stanowiska zależy od wielkości gospodarstwa oraz liczby krów, jakie są dojone na co dzień. Popularne rozwiązania to:

• Rybia ość – najczęściej spotykana, krowy ustawiane są pod kątem, co ułatwia dostęp.
• Układ bok w bok – krowy stoją równolegle, co pozwala na optymalne wykorzystanie przestrzeni.
• Tandem – krowy stoją jedna za drugą, co sprawdza się w mniejszych gospodarstwach.
• Karuzela – platforma obrotowa, która umożliwia ciągły udój, idealna dla dużych gospodarstw nastawionych na maksymalną wydajność.

2. Niezawodne aparaty udojowe

Każda nowoczesna hala udojowa powinna być wyposażona w aparaty udojowe, które zapewnią szybki i bezpieczny udój. Aparaty udojowe pracują w cyklach ssania i ściskania, co pozwala na efektywne i komfortowe pozyskiwanie mleka. Ważne jest, aby były one regularnie konserwowane, bo jakiekolwiek usterki mogą prowadzić do strat oraz negatywnie wpływać na zdrowie zwierząt.

Wybierając aparaty udojowe, warto zwrócić uwagę na ich trwałość i jakość wykonania, ponieważ mają bezpośredni wpływ na codzienną pracę w gospodarstwie. Dzięki temu elementowi można być pewnym, że proces udoju będzie przebiegał płynnie i bez zakłóceń.

3. Systemy chłodzenia i przechowywania mleka

Zaraz po udoju mleko wymaga szybkiego schłodzenia, by zachować jego jakość i świeżość. W nowoczesnych halach udojowych stosuje się specjalne schładzalniki, które natychmiast obniżają temperaturę mleka, zapobiegając namnażaniu się bakterii. Wysokiej jakości systemy chłodzenia to inwestycja, która przekłada się na bezpieczeństwo produktu oraz zmniejsza ryzyko strat związanych z transportem i przechowywaniem.

Farm milkmaid woman in bathrobe and gloves standing near automatical cow milking machines

FOTO: JackF - stock.adobe.com

4. Części do hal udojowych i artykuły higieniczne

Oprócz podstawowego sprzętu, każda hala udojowa potrzebuje innych, mniejszych, ale bardzo istotnych elementów, takich jak gumowe rękawy, zawory, przewody i inne części do dojarek. Choć to drobne elementy, są niezbędne do utrzymania ciągłości pracy oraz zapewnienia bezpieczeństwa podczas udoju. Na przykład przewody odpowiadają za przepływ mleka, a zawory i uszczelki muszą być szczelne, aby zapobiec wyciekom i zanieczyszczeniom.

Nie można też zapominać o higienie — czystość w hali udojowej jest niezwykle ważna dla jakości mleka oraz zdrowia zwierząt. Regularne czyszczenie i dezynfekcja sprzętu zapobiegają rozwojowi bakterii. W ofercie profesjonalnych sklepów związanych z przemysłem mlecznym, np. https://sklepgama.net, znajdziemy specjalistyczne środki do mycia i dezynfekcji, które są dostosowane do wymogów współczesnych gospodarstw.

5. Dodatkowe przestrzenie i pomieszczenia wspierające pracę

W nowoczesnych dojarniach warto także pomyśleć o dodatkowych pomieszczeniach, które ułatwią organizację pracy i zapewnią komfort osobom zajmującym się udojem. Mogą to być:

• Pomieszczenia do przechowywania sprzętu — miejsce na części do hal udojowych oraz inne niezbędne akcesoria.
• Strefy higieniczne — do mycia i dezynfekcji sprzętu oraz przechowywania środków czystości, co pozwala na utrzymanie wysokiej jakości udoju.
• Strefy wypoczynkowe dla pracowników — w dużych gospodarstwach zapewnienie wygodnych przerw zwiększa efektywność i poprawia komfort pracy.

Lemiesze do pługów to robocze elementy konstrukcji maszyn. To właśnie one mają bezpośredni kontakt z glebą i znajdującymi się na niej przeszkodami w trakcie prowadzonej orki. Podstawowa konstrukcja lemiesza składa się z trzech części. Są to: ostrze, grzbiet i dziób. Dobrej jakości produkty powstają z różnego rodzaju stali. Najczęściej stosuje się stal odlewaną lub kutą. Wszystko po to, aby nadać lemieszom odpowiednich właściwości. Ze względu na specyfikę ich pracy, muszą być odporne m.in.na: uszkodzenia mechaniczne, ścieranie, pękanie i wyginanie. Jeżeli szukasz sprawdzonych rozwiązań, to wybierz lemiesz do pługa w EXPARTO - https://exparto.pl/kategoria-produktu/czesci-do-plugow/lemiesze-do-pluga/. W asortymencie tego sklepu znajdziesz części od renomowanych producentów, które spełniają najwyższe standardy rynkowe. 

Jakie jest jego zastosowanie?

Podstawowym zadaniem lemiesza do pługa jest odcinanie skiby w trakcie orki i odwracanie jej na drugą stronę. Gleba przesuwa się na odkładnicę, gdzie następuje jej odwrócenie. Następnie ponownie wraca na ziemię. Ta zasadnicza funkcja pługa, w dużej mierze zależna od lemiesza, podkreśla znaczenie jego właściwego wyboru i dopasowania do konkretnego modelu maszyny rolniczej. Aby prace rolne były prowadzone sprawnie i skutecznie, lemiesz musi odznaczać się wysoką jakością wykonania, odpornością na trudne warunki pracy oraz na uszkodzenia mechaniczne. Te ostatnie mogą powodować m.in. kamienie znajdujące się w glebie. 

Wybór odpowiedniego lemiesza ma znaczenie

Wybór właściwego lemiesza do pługa jest niezbędny dla komfortu i bezpieczeństwa pracy podczas orki. Na rynku dostępne są różne modele, które różnią się nie tylko wykorzystanymi w produkcji komponentami, ale również kształtem. Ze względu na ten ostatni wyróżnia się takie lemiesze do pługa jak:

• dziobowy (tzw. amerykański);
• trapezowy (tzw. europejski);
• z dłutem;
• ze ścianką polową. 

Dobór części podyktowany jest rodzajem pługa użytkowanego w gospodarstwie rolnym. Ponadto w procesie zakupowym pod uwagę bierze się jeszcze kilka aspektów, w tym m.in.: kształt, rozmieszczenie otworów mocujących i jakość wykonania lemiesza. Rekomenduje się zakup części oryginalnych. W przypadku zamienników w procesie zakupowym warto skorzystać ze wsparcia specjalisty. 

Jak dbać o lemiesz do pługa?

Ze względu na specyfikę i intensywność użytkowania, lemiesze do pługów narażone są na uszkodzenia. Są jednak sprawdzone sposoby, aby zwiększyć żywotność tych części i jednocześnie zoptymalizować koszty prowadzenia gospodarstwa rolnego. Przede wszystkim po skończonej pracy lemiesz powinien być wyczyszczony, a następnie przygotowany do kolejnej eksploatacji. Należy usunąć z niego warstwę ziemi i innych zabrudzeń. Następnie pług trzeba osuszyć, aby zredukować ryzyko jego korodowania. Rdza zmniejsza wytrzymałość materiału oraz ostrość lemiesza, przez co wyraźnie traci on swoją wydajność. Lemiesze powinny być przechowywane w przewiewnych warunkach, aby chronić je przed nadmierną wilgocią. Ponadto lemiesz zabezpiecza się środkiem antykorozyjnym. Zmniejsza to ryzyko wystąpienia uszkodzeń i usprawnia prace w polu. 

Wysokiej jakości lemiesze w EXPARTO

Zależy Ci na wysokiej sprawności maszyn rolniczych? Przy ich konserwacji i naprawach korzystaj tylko ze sprawdzonych części i podzespołów. Starannie przygotowane lemiesze do pługów znajdziesz w asortymencie EXPARTO. Poszczególne modele różnią się specyfikacją techniczną oraz są przeznaczone do stosowania w różnych pługach. Zapoznaj się z tymi szczegółami przed zakupem lub skonsultuj się ze specjalistą EXPARTO. Postaw na wysokiej jakości części do maszyn rolniczych i zapewnij sobie najlepsze rozwiązania dla swojego gospodarstwa!

Rolnictwo stale korzysta z zaawansowanych maszyn, a prasy rolnicze odgrywają kluczową rolę w procesie wytwarzania żywności. Istnieje wiele modeli maszyn, jak na przykład prasy New Holland, jak i kilka głównych typów, z których każdy posiada unikalne cechy i zastosowania.

Prasy pasowe

To wszechstronne maszyny, które znajdują zastosowanie w produkcji siana i słomy. Działają one na zasadzie ściskania i owijania materiału roślinnego wzdłuż gumowego pasa, tworząc kompaktowe belki. Charakteryzują się wysoką wydajnością i umożliwiają szybkie przygotowanie paszy dla zwierząt.

Prasy walcowe

Inaczej prasy stałokomorowe, działają na zasadzie ściskania i formowania roślin w belki poprzez użycie dwóch wałków. Prasy te cechuje prostota konstrukcji i łatwość obsługi. Dzięki zastosowaniu walców możliwe jest kompaktowe ściśnięcie siana czy słomy w jednolite belki o regularnym kształcie, ułatwiając ich transport i przechowywanie.

Prasy łańcuchowe

Wykorzystywane są głównie w dużych gospodarstwach rolnych. Działają na zasadzie przemieszczania się pasów materiału przez system łańcuchów, formując belki o regularnych wymiarach. Charakteryzują się dużą wydajnością i umożliwiają skomplikowane układy belkowania, co jest istotne w przypadku dużych ilości zbieranego materiału.

Wskazówki dotyczące konserwacji i utrzymania pras rolniczych

Właściwa konserwacja i utrzymanie prasy wpływają nie tylko na wydajność maszyny, ale również na jej trwałość. Nieważne, czy są to prasy New Holland, Krone czy Sipma. Podejmowanie regularnych działań z zakresu konserwacji pozwala unikać awarii, przedłużać żywotność urządzania, a także zwiększać bezpieczeństwo podczas jej użytkowania. Do regularnej konserwacji i serwisowania zaliczają się następujące czynności:

• Czyszczenie po każdym użyciu - Usunięcie pozostałości roślin, błota i kurzu pomaga zapobiec korozji i uszkodzeniom mechanicznym. Staranność w tym zakresie wpływa także na jakość produktów końcowych.
• Systematyczne smarowanie - Regularne smarowanie ruchomych części prasy redukuje tarcie, co z kolei przekłada się na dłuższą żywotność elementów mechanicznych. Zadbaj o używanie odpowiednich smarów zgodnie z zaleceniami producenta.
• Kontrole przed sezonem - Przed rozpoczęciem intensywnego sezonu zbiorów, zaleca się przeprowadzenie szczegółowej kontroli technicznej prasy. Sprawdź stan wszystkich elementów i dokonaj ewentualnych napraw. Pamiętaj, aby odpowiednio dobierać części zamienne. Prasy New Holland oraz inne popularne marki powinny otrzymać dedykowane części zapewnione przez producenta, żeby zapobiec ewentualnemu braku kompatybilności.

Rodzaje i konserwacja pras rolniczych

FOTO: Sklep Agros Wrońscy

Dbałość o prasy rolnicze to nie tylko kwestia techniczna, ale ważny element pozwalający na zwiększenie efektywności swojej pracy. Poznaliśmy ich rodzaje i zastosowania, a także sposoby konserwacji i utrzymania. Warto pamiętać, że zadbane maszyny to solidna podstawa efektywności gospodarstwa. Zakup i utrzymanie jej w doskonałej kondycji to obowiązek, który przynosi wiele korzyści.

Ciągnik rolniczy Ursus C-360 razem z modelem C-330 to legendarny duet polskich areałów uprawnych i nie tylko. Przez lata zasłużył on sobie na reputację solidnego i niezawodnego. I to w czasach, kiedy jedno i drugie nie było oczywistością. Jego konstrukcja była odpowiedzią na ówczesne potrzeby rolników, oferując równowagę pomiędzy prostotą a funkcjonalnością. Sześćdziesiątkę napędzał niestety nienowy już czterocylindrowy, rzędowy silnik wysokoprężny o chłodzeniu wodnym. Jego konstrukcję oparto zaś na sprawdzonej technologii, która uczyniła go trwałym i ekonomicznym w eksploatacji. Ciągnik posiadał także napęd na tylne koła, co jest charakterystyczne dla tego typu pojazdów gospodarczych. Układ napędowy skonstruowano za to tak, aby zapewnić odpowiednią trakcję i moc. A tym samym umożliwić efektywną pracę w różnorodnych warunkach terenowych. C-360 został także standardowo wyposażony w manualną skrzynię przekładni – kilka biegów w przód i w tył. Jako jedna z pierwszych konstrukcji otrzymał także hydrauliczny podnośnik umożliwiający obsługę narzędzi i maszyn rolniczych. Całość osadzono zaś na solidnej ramie i wyposażono w komplet hamulców mechanicznych zarówno na przednie, jak i na tylne koła. Traktor szybko stał się symbolem polskiego rolnictwa, choć nie był wolny od wad. Intensywna eksploatacja w gospodarstwie powoduje, że prędzej czy później każdy właściciel tej maszyny będzie potrzebował części do Ursusa C-360.

Oryginalne części do Ursusa znajdziesz na przykład tutaj:

Części do Ursusa.

Problemy układu zasilania paliwem w ciągniku Ursus C-360

Dość pospolitym problemem, z którym często muszą zmierzyć się posiadacze Ursusa C-360, jest wyciekające paliwo. Zjawisko to staje się szczególnie zauważalne po pozostawieniu ciągnika na noc z otwartym zaworem pod bakiem. Często w ten sposób możemy pozbyć się nawet kilku litrów ropy. Jednak niekoniecznie musi to oznaczać to kosztowną i skomplikowaną naprawę u mechanika. W większości przypadków przyczyną wycieków są pojemniki filtrów paliwowych lub ręczna pompka służąca do manualnego odpowietrzania układu. Warto zatem zawsze mieć pod ręką odpowiednie części zamienne do Ursusa C-360. Usterki tych elementów zdarzają się bowiem stosunkowo często, a ich wystąpienie nie zawsze jest możliwe do przewidzenia.

Tymczasowym rozwiązaniem może być zamknięcie zaworu ropy pod bakiem. Szczególnie w przypadku dłuższej przerwy w korzystaniu z ciągnika. Jednakże podczas pracy traktora paliwo nadal będzie się wyciekać. A tego przecież nie chcemy. Szybkim i lepszym sposobem na rozwiązanie problemu jest wymiana uszczelnień pojemników filtrów paliwowych. Wymaga ona bowiem jedynie poluzowania dwóch śrub. Zaleca się również regularną wymianę tych uszczelek przy instalacji nowych wkładów filtrujących. Pomoże to bowiem zminimalizować ryzyko nieprzewidzianych awarii. Proces wymiany ręcznej pompki paliwowej jest równie prosty. Jednak należy pamiętać o dokładnym odpowietrzeniu całego układu po zakończeniu operacji.

Częste awarie silnika C-360

Do najczęstszych problemów z popularną sześćdziesiątką z pewnością należą te z silnikiem. Tutaj wiele może się zepsuć. A jest tak, ponieważ stanowi on dość skomplikowaną konstrukcję. Szczególnie podczas dłuższej eksploatacji mogą pojawiać się w nim problemy. Lepiej ich nie ignorować, ponieważ zazwyczaj oznaczają kosztowne naprawy i takież przestoje. Zazwyczaj dzieje się tak, kiedy silnik ulegnie zatarciu. Motor C-360 źle znosi na przykład zbyt wysoką temperaturę. Zwykle dość szybko skutkuje to niedomaganiem termostatu lub uszkodzoną pompą wody. Jeśli zaś chodzi o układ smarowania – w oleju może pojawić się woda. Oznacza to, że mogło dojść do uszkodzenia uszczelki głowicy. A także, że na styku silnika z tuleją cylindra pojawiła się korozja. Zwykle następstwem takiej usterki jest zmniejszenie ciśnienia w układzie smarowania i zacieranie się panewek. Regularne sprawdzanie poziomu oleju w silniku to zatem konieczność, aby tego uniknąć. Wielu rolników, zamiast stosować płyn chłodniczy, używa zamiast niego wody. Jest to niebezpieczna praktyka zwykle skutkująca korozją układu chłodzenia. Gorszym przypadkiem jest jednak awaria uszczelek głowicy. Może ona bowiem spowodować spadek mocy silnika i znaczne zużycie paliwa. Problem ten na szczęście dość łatwo rozpoznać jeśli pod głowicą silnika pojawiają się przedmuchy.

Uszkodzenia głowicy Ursusa C-360

Innymi elementami silnika, często ulegającymi awariom, są jego głowice. Jak wspomnieliśmy wcześniej, w ich przypadku zwykle mamy do czynienia z przedmuchami. To zaś efekt uszkodzonej uszczelki pod głowicą. Zwykle skutkuje to zauważalną utratą mocy silnika. Ale inną awarią z tej kategorii mogą być również charakterystyczne stuki na zaworach. To zaś zwykle jest efekt rozregulowania się luzu zaworowego w wyniku uszkodzenia śruby regulacyjnej. A także zapieczonego zaworu w prowadnicy, skrzywionego drążka popychacza bądź pękniętej sprężyny. W wyniku tych niedomagań plus nieszczelnych zaworów silnik nie osiągnie po prostu właściwej mocy. Będzie też będzie zużywał zdecydowanie więcej paliwa. Od podatności na usterki w C-360 nie jest też wolny układ rozrządu. Problemy z nim związane zwykle objawiają się jego głośną pracą. Tradycyjnie oznacza to przede wszystkim uszkodzenie kół zębatych rozrządu. Jednak w grę może wchodzić także pojawienie się luzu na osi koła pośredniego. Wtedy czym prędzej powinniśmy wymienić uszkodzone części. No chyba że chcemy, aby nasz rozrząd ulegał dalszej degradacji.

Problemy z układem paliwowym C-360

Również układ paliwowy legendarnego Ursusa może przysporzyć nam problemów. Niewiele bowiem trzeba, aby ten system, niesprawny, poważnie unieruchomił nam silnik. Typowym źródłem tego typu problemów jest zapowietrzenie całego systemu. A to powoduje zwykle niesprawna pompka zasilającą lub nieszczelne przewody zasysające paliwo ze zbiornika. Czasem za problemy te odpowiada także niesprawna pompa wtryskowa. Ta przyczynia się głównie do niemożności uruchomienia silnika. Swoje może też dołożyć zepsuty układ zasilania. Powoduje on zazwyczaj nierówną pracę silnika oraz – także – spadek jego mocy. Tego z kolei przyczyną mogą być uszkodzone bądź źle wyregulowane wtryskiwacze. A także źle ustawiony zapłon lub niewłaściwa dawka paliwa dozowana przez pompę wtryskową. Tego typu usterki zwykle objawiają się jako gęste i intensywne, białe lub czarne spaliny. Z kolei popularną usterką związaną z pompą wtryskową jest zacięcie się listwy zębatej. Również ona może skutkować niemożnością zatrzymania pracy silnika. Jak widać, silnik należy w Ursusie C-360 do podzespołów, będących jednym z najczęstszych źródeł usterek i awarii.

Usterki instalacji hydraulicznej i podnośnika C-360

Także usterki w instalacji hydraulicznej i systemie podnośnika stanowią stały punkt programu użytkowania każdego ciągnika Ursus. Zwłaszcza po wielu latach intensywnej pracy. A także ze względu na fakt, że przecież ulega on sporym przeciążeniom. W przypadku C-360 podnośnik może dodatkowo tracić z czasem na wydajności. Na szczęście zwykle ulega on dość typowym awariom. Poza tym na rynku istnieje spora baza części zamiennych. Zanim jednak z nich skorzystamy, koniecznie należy zlokalizować źródło awarii. Warto zacząć od podłączenia do wyjścia hydrauliki zewnętrznej innej maszyny lub urządzenia – chociażby przyczepę wywrotową. Jeśli brakuje ciśnienia do jej uruchomienia, oznacza to zazwyczaj, że padła pompa. Co jednak jeśli hydraulika zewnętrzna działa sprawnie, a problem stanowi niedomagający podnośnik? Działa słabo i do tego szybko opada po zgaszeniu silnika. Wtedy wygląda to raczej na nieszczelność tłoczyska. W takim przypadku dobrze sprawdzi się dostępny na rynku części zamiennych zestaw naprawczy. Komplet taki zawiera bowiem wszystkie niezbędne uszczelnienia tłoczyska podnośnika. A ponadto umożliwia ich kompleksową regenerację.

Jeśli masz problemy ze swoim ciągnikiem rolniczym Ursus C-360, lub potrzebujesz części zamiennych do ciągnika, filtrów lub oświetlenia, zapraszamy na zakupy do sklepu rolniczego Mizar.

Są młodzi i pełni ambitnych planów, a stara uwięziówka szans na rozwój gospodarstwa nie dawała. Postanowili więc zaryzykować i przede wszystkim – jak zgodnie potwierdzili – z myślą o dwójce swoich dzieci zainwestować w nowoczesną i w pełni zautomatyzowaną oborę. Anna i Marcin Piotrowiczowie, bo nich piszemy, mają więc nadzieję, że najnowocześniejsze technologie zastosowane w obiekcie skuszą w przyszłości ich latorośle do kontynuowania produkcji mleka.

Nowoczesna, zautomatyzowana obora Państwa Piotrowiczów

FOTO: Beata Dąbrowska

Po pierwsz: większy komfort dla krów

Nowy obiekt o wymiarach 32x48 metrów, przeznaczony jest dla 130 krów mlecznych. Budynek ma stalową konstrukcję. Słupy nośne rozmieszczone są w osi podwójnych legowisk, w linii drabiny paszowej oraz linii podłużnych ścian zewnętrznych, a ich rozmieszczenie w żaden sposób nie koliduje z ciągami technologicznymi obory. Pokrycie dachowe stanowi płyta warstwowa, a w podłużnych ścianach zewnętrznych zastosowano kurtyny z poliwęgl...

Później, mniej więcej co trzy godziny, podaje krowom nową porcję TMR-u. O 21 wykonuje ostatni przejazd. Żywi także młodsze zwierzęta oraz sukcesywnie podgarnia paszę. Mimo że obsługuje stado dopiero od kilku miesięcy, to zwierzęta już odpłaciły się wzrostem produkcji mleka. Ale nie tylko chęć pozyskiwania większej ilości surowca, a ułatwienie sobie pracy zadecydowało o zainstalowaniu ultranowoczesnego systemu żywienia.

Robot Triomatic WP 2-300 wchodzący w skład automatycznego systemu żywienia Trioliet

FOTO: Przemysław Staniszewski

– Wcześniej karmienie wyglądało tak, że po dowiezieniu paszy do obory trzeba było ją ręcznie rozprowadzać między stanowiskami. Było to pracochłonne i zajmowało kilka godzin, dlatego zaczęliśmy się zastanawiać jak usprawnić podawanie paszy. Niestety – jak mówi na wstępie Sławomir Stasiński – nie było szans na wprowadzenie żywienia z podczepianego do traktora paszowozu, bo stół paszowy w naszej oborze ma niewiele ponad 2 metry szerokości. Nie s...

Wóz wyposażono w ramię załadunkowe, które pozwala pobierać paszę z silosów o wysokości nawet 6,5 metra. Sam frez ma 2,2 m szerokości i mierzy 650 lub 700 mm średnicy. Na ramieniu ładującym może znajdować się sieczkarnia, którą można wykorzystać do pocięcia pobieranej słomy. Ma ona 800 mm średnicy, posiada 128 noży oraz trzy przeciwnoże. Po przejściu przez sieczkarnię komponenty trafiają do szerokiego kanału transportowego z taśmą, którym są kierowane do zbiornika. Zamocowane są w nim trzy pionowe ślimaki. Ich obroty można ustawiać skokowo w zakresie 5, 10, 15, 20, 25, 30, 40, 50 obr./min.

Wóz paszowy Faresin Leader PF3 Plus Ecotronic może być wyposażony w spektrometr PoliSPEC NIR firmy ITPhotonics

FOTO: Przemysław Staniszewski

FOTO: Przemysław Staniszewski

Paszowóz ze spektrofotometrem, który samodzielnie bada parametry paszy

Maszyna jest w stanie sama badać paszę pod kątem zawartości suchej masy, białka, skrobi, ADF-u, NDF-u czy popiołu. To zasługa zastosowania spektrometru PoliSPEC NIR firmy ITPhotonics. To urządzenie wykonuje też pomiar struktury fizycznej paszy. Dzięki temu operator otrzymuje informację, kiedy ma zakończyć proces mieszania. Odpada też konieczność czasochłonnego przesiewania TMR-u na sitach.

Faresin Leader PF3 Plus Ecotronic dysponuje mocą 290 koni, którą generuje sześciocylindrowy silnik FPT N67 o pojemności 6,7 litra. Motor wyposażony jest w wentylator, który automatycznie dostosowuje prędkość do potrzeb w zakresie chłodzenia silnika i który zmienia kierunek obrotów w celu oczyszczania chłodnicy. Paszowóz jest w stanie poruszać się
z prędkością 40 km/h, a bezpieczeństwo gwarantuje zastosowanie systemu ABS. Maszyna kosztuje 425 tys. euro, co przy obecnym kursie daje ok. 1,9 mln złotych.

Maszyna kosztuje 425 tys. euro, co przy obecnym kursie daje ok. 1,9 mln złotych

FOTO: Przemysław Staniszewski

Przemysław Staniszewski

– Hodowlę bydła mięsnego prowadzimy od 2006 roku, a pierwszy zaczepiany paszowóz kupiliśmy w roku 2010. Była to niezwykle prosta maszyna marki BvL, nieposiadająca nawet wagi. W 2013 roku – jak wspomina Mateusz Świerkot, który prowadzi gospodarstwo – na stanie mieliśmy już samojezdny wóz, którego zakup był wsparty środkami z Unii Europejskiej. Był to używany poziomy Italmix Planet. Jego zakup był trochę z przypadku, bo maszynę kupiliśmy na Węgrzech, z gospodarstwa, od którego kupowaliśmy jałówki. Sprzęt był w doskonałym stanie. Miał za sobą niespełna dziesięć lat pracy i około 5000 motogodzin, a wystawienie go na sprzedaż było związane z tym, że owe gospodarstwo otrzymało dotację na zakup nowej maszyny.

Ten sprzęt mocno odmienił pracę w gospodarstwie, bo nie trzeba było już angażować ludzi do przygotowania paszy dla bydła, a jedna osoba była w stanie obsługiwać całe stado. Wóz był bowiem wyposażony we frez załadunkowy, który był w stanie pobierać wszystkie komponenty paszowe. Zbiornik paszowozu miał 15 m³ pojemności i obracały się w nim dwa ustawi...

Plan szybko bowiem został wprowadzony w życie i od trzech lat robot Lely Vector żywi stado państwa Słupikowskich. Kiedy na początku naszej wizyty w gospodarstwie zapytałam hodowcę, czy inwestycja spełniła jego oczekiwania, odpowiedział jednym, ale jakże wymownym zdaniem: – wiedziałem, że będzie dobrze, ale nie sądziłem, że aż tak.

– Byliśmy przede wszystkim przygotowani, że kiedy robot zacznie już karmić nasze stado, na początku musimy liczyć się ze spadkiem produkcji mleka. Jakież było nasze zdziwienie, kiedy nic takiego się nie stało. Z dnia na dzień było tylko lepiej, chociaż zupełnie nie zmienił się przecież skład dawki pokarmowej. Po prostu Vector bardzo precyzyjnie przygotowuje TMR, według zaprogramowanej dla danej grupy zwierząt dawki pokarmowej, która jest stabilna i powtarzalna. Inwestując w robota wyeliminowaliśmy więc, często omylny, czynnik ludzki – wymienia pan Ryszard. Dodatkowym atutem pracy robota jest fakt, że zadaje paszę często, w zależności od grupy: 5, 6 i 7 razy na dobę, co sprawia, że pasza jest zawsze dostępna, zawsze świeża, a więc chętn...

Oszczędzamy cztery litry paliwa na każdym TMR-ze

– Mieszanie paszy jest wykonywane teraz dwa razy szybciej. Oszczędzamy czas, ale i paliwo. Wyliczyliśmy,  że na każdym TMR-ze schodzi teraz o cztery litry paliwa mniej. W skali roku to są już konkretne oszczędności – mówi Piotr Olejniczak. 

– Inną kwestią pozostaje sama jakość TMR-u, która przemawia na korzyść poziomego paszowozu. Z czterema ślimakami i z około 150 nożami pasze objętościowe są perfekcyjnie docinane i mieszane. Taka była też opinia użytkowników tego typu maszyn, gdy przymierzaliśmy się do zakupu nowego paszowozu – wspomina gospodarz.

– Jak do...

Bolus SmaXtec wprowadzany jest do żwacza krów jako swego rodzaju bateria i tam zbiera ogromną ilość danych. Podobnie jak czujniki na obroży pokazuje idealny czas inseminacji i zachowania przeżuwania, a ponadto mierzy również temperaturę ciała i pobranie wody. Tym samym bolus pokazuje całkowity stan zdrowia pojedynczego zwierzęcia. Dzięki umieszczeniu w żwaczu bolus umożliwia precyzyjny pomiar temperatury (z dokładnością 0,01°C) i monitorowanie picia. Informacje te pozwalają na szybkie wykrywanie chorób i zaburzeń na długo przed rozpoznaniem zewnętrznych objawów. Na przykład, kilka krótkich ataków gorączki poprzedza pierwsze zewnętrzne objawy mastitis. Gorączkę mleczną można również wykryć wcześniej dzięki tej technice. Jeśli po wycieleniu temperatura będzie zbyt niska, system przejdzie w stan alarmu i hodowca będzie mógł na czas podać wapń. Tak więc, na podstawie tych informacji hodowca może rozpocząć działania zapobiegawcze, co w efekcie pozwala zaoszczędzić na kosztach.

Precyzyjny monitoring stada krów 24/7

Program komputerowy połączony z SmaXtec monitoruje stan zdrowia stada, ale także poszczególnych zwierząt, 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu. Ponadto zapewnia również szczegółowy przegląd płodności. Ruja prognozowana jest z dużą dokładnością dzięki połączeniu pomiarów, w tym aktywności ruchowej. Z kolei aplikacja SmaXtec zapewnia otrzymywanie powiadomień na telefonie, wówczas gdy wymagane jest pilne działanie. Ponadto oferuje również listy rzeczy do zrobienia.

Beata Dąbrowska

Ten wytrzymały system można dostosować do praktycznie każdej sytuacji w oborze. Feedstar można dopasować do indywidualnego układu budynku. Jest systemem zajmującym szczególnie mało miejsca. A oszczędność miejsca to także oszczędność i optymalizacja kosztów!

Feedstar to także oszczędność nakładu pracy. Poza automatycznym dawkowaniem paszy w ciągu dnia, czyszczenie stołu paszowego z resztek nie jest już konieczne. Jest to wyróżniająca zaleta w porównaniu z innymi systemami żywienia. Natomiast zalety systemu Feedstar sięgają znacznie dalej. Idealnie nadaje się do skoordynowanego żywienia. Pozwala na indywidualne racjonowanie dla kilku grup jednocześnie. Często dostarczana pasza, kilka razy dziennie, zachęca krowy do pobierania pokarmu, co z kolei skutkuje zachowaniem optymalnego poziomu pH w żwaczu oraz sięgając dalej, wyższą wydajnością mleczną.

Elastyczność systemu Feedstar jest niezrównana. Rozwiązania są precyzyjnie dopasowane do twoich potrzeb i umożliwiają niesamowitą gamę zastosowań.

Nie mając robotów udojowych nie rozumieliśmy rolników, którzy takowy system posiadali. Oni nigdzie się nie spieszyli i mieli na wszystko czas. A nasz tryb funkcjonowania był związany z nieustannym pośpiechem, bo – jak wspomina Ewelina Bartkowiak – wszystko było podporządkowane porannemu i wieczornemu dojowi. Po zainstalowaniu robotów wszystko się zmieniło i już nie musimy tak się spieszyć. Nie trzeba wstawać przed świtem, a wieczorem możemy wyjechać do znajomych. Ale za zastosowaniem robotów przemawiają też inne argumenty. Zwierzęta są dojone średnio ponad trzy razy na dobę, co pozwala pozyskać więcej mleka. Przy dojarce przewodowej doszliśmy do wydajności 10 300 kg od sztuki. Pierwszy rok z robotami zamknęliśmy 800-kilogramowym wzrostem średniej produkcji mleka za laktację. W 2021 r. wydajność od krowy przekroczyła 11 800 kg, a ten rok powinniśmy zamknąć na poziomie 12 500 kg od sztuki. Plusem robotów jest też to, że wszystko jest przez nie monitorowane, przez co łatwiej jest wykryć zbliżające się choroby. Możemy odpowiednio wcześniej zareagować. Przykładem może być wskazanie zbyt dużej proporcji tłuszczu do białka, co sygnalizuje zbliżającą się ketozę.

Trafne inwestycje w gospodarstwie przyczyniły się do gigantycznego wzrostu produkcji mleka 

Jeszcze w 2003 roku w tym gospodarstwie było utrzymywanych 13 krów, od których rocznie pozyskiwano 67 000 kg mleka. Dzisiaj doi się 112 sztuk, a roczna produkcja mleka przekroczyła 1 300 000 kg! Tak gigantyczny wzrost to efekt szeregu poczynionych inwestycji. Już w 2007 roku miała miejsce pierwsza rozbudowa obory powiązana ze zmianą systemu utrzymania z uwięziowego na wolnostanowiskowy, ale z zachowaniem doju na dojarce rurociągowej. Pięć lat później wykonano kolejną modernizację: dostawiono boksy z systemem utrzymania na głębokiej ściółce oraz drugi stół paszowy.

Pracując w dzień robot Lely Juno wykonuje podgarnianie paszy co godzinę. W nocy przejazdy są wykonywane co dwie godziny

FOTO: Przemysław Staniszewski

– To w 2018 roku zdecydowaliśmy, że wstawimy do obory dwa roboty udojowe Lely. Podjęliśmy taką decyzję po wizycie w gospodarstwach rolnych w Holandii i opinii tamtejszych hodowców, którzy użytkowali takie urządzenia od 8–10 lat. Pozytywne opinie o robotach Lely słyszeliśmy też od polskich rolników – mówi Michał Bartkowiak. – Nim "automaty" do nas przyjechały, wykonaliśmy kompleksową modernizację budynku połączoną z rozbudową. Wykonaliśmy zagłębione na 2,2 metra kanały do przechowywania gnojowicy o łącznej pojemności 1 200 000 litrów. Tworzą one układ slalomowy, w którym gnojowica jest wprawiana w ruch przez zasilane elektrycznie mieszadło, które jest każdorazowo załączane w nocy na 15 minut. Usunęliśmy też wszystkie kojce, a młodzież przeprowadziliśmy do postawionej wiaty. Zaczęliśmy też mocno zwiększać stado oraz zwracać uwagę na dobór buhajów rekomendowanych do stosowania w stadach z robotami.

Średnio w ciągu doby każda krowa jest dojona na robocie ponad trzykrotnie

FOTO: Przemysław Staniszewski

Gładkie przejście z dojarki przewodowej na dój automatyczny

Pod koniec 2019 roku zamówione w firmie Lely Center z Krobi dwa roboty Lely Astronaut A5 zostały przywiezione do gospodarstwa. Rozpoczął się ich montaż, którego finałem było uruchomienie urządzeń z początkiem stycznia 2020 r. – Przejście krów na roboty odbyło się nadspodziewanie gładko. Żadnej sztuki nie trzeba było wciągać do boksu – wspomina Ewelina Bartkowiak. – A przecież dla naszych zwierząt to była gigantyczna rewolucja, bo wcześniej dój wyglądał tak, że po rozdaniu TMR-u na stole paszowym, krowy które go pobierały, były blokowane w zatrzaskowych drabinach paszowych i dojone dojarką przewodową. A przy robotach musiały zacząć same przechodzić na dój. Co do brakowania, to musieliśmy wyeliminować ze stada sztukę, która miała nisko zawieszone wymię z niekorzystnym, bo szerokim ustawieniem strzyków, które dodatkowo były skierowane na zewnątrz. Ale była to krowa już w 7 laktacji. Ze stada wypadła też sztuka, która nagminnie blokowała innym zwierzętom wejście do robotów.

Średnio ponad 3 doje na dobę

W dwa i pół roku roboty wykonały łącznie 227 000 dojów. Natomiast średnia iść dojów od jednej krowy wynosi 3,1 raza na dobę. Przerwy w dojach związane z usterką czy awarią robotów zdarzają się rzadko, a jeżeli już się pojawiają, to często problem udaje się rozwiązać po telefonicznej konsultacji z serwisem. Mimo że rolnicy nie opłacają abonamentu gwarantującego m.in. 24-godzinny serwis robota, to – jak podkreślają – nie zdarzała się taka sytuacja, aby z problemem zostali pozostawieni sami sobie. Zawsze na ich zgłoszenie błyskawicznie reaguje serwis Lely Center z Krobi.

Wracając na legowiska świeżo posypane sieczką, krowy przechodzą przez wannę ze środkiem do dezynfekcji racic

FOTO: Przemysław Staniszewski

Jak żywione są krowy?

Dój w robotach jest połączony z podawaniem paszy granulowanej firmy De Heus z 20-procentową zawartością białka. Reszta dodatków treściwych – w tym śruta zbożowa z premiksem, mieszanka typu pszenmix, granulowana pasza Optimlek 33 Classic czy koncentrat Onyks 45 – jest dodawana do TMR-u opartego na kiszonce z kukurydzy, sianokiszonce z traw, wysłodkach buraczanych, kiszonym ziarnie kukurydzy, śrucie rzepakowej oraz słomie pszennej. Łącznie dobowa porcja paszy przygotowana dla wszystkich 135 krów waży ponad 8 ton, co po przeliczeniu daje w granicach 60 kg paszy na sztukę.

– Taką porcję dzielimy teraz na dwa odpasy, po to, aby przy wysokich temperaturach nie dochodziło do zagrzewania TMR-u na stole paszowym. W taki sposób żywimy krowy w okresie wiosenno-letnim od kwietnia do końca września. Zimą, kiedy nie ma zjawiska wtórnego zagrzewania się kiszonek, cała przewidziana dla krów porcja jest skarmiana na raz – dodaje Michał Bartkowiak.

Krowy żywione są dawką TMR sporządzaną w dwuślimakowym pionowym paszowozie Euromilk Rino FXX2000HD, którego zbiornik ma 20 metrów sześciennych pojemności

FOTO: Przemysław Staniszewski

Do przygotowania TMR-u wykorzystywany jest pionowy paszowozów Euromilk Rino FXX2000HD. Jego zbiornik ma 20 m3 pojemności. Wewnątrz kręcą się dwa pionowe ślimaki. Do zwojów każdego przykręcone są noże tnące, między którymi rozmieszczone są krótkie noże gwiazdkowe wspomagające proces cięcia. W przygotowywaniu TMR-u biorą też udział umieszczone w ścianach dwa przeciwnoże. Gotowa dawka może być wysypywana z wykorzystaniem napędzanego hydraulicznie taśmowego przenośnika poprzecznego, który ma 90 cm szerokości. Może być też rozładowywana otworem zamykanym zasuwą, który ulokowany jest w tylnej części zbiornika. Rolnicy zdecydowali się na dodatkowe okno, bo daje możliwość wyładunku paszy w sytuacji np. zamarznięcia taśmy.

– Z paszowozem współpracuje traktor John Deere 6600 napędzany sześciocylindrowym silnikiem o mocy 110 KM. Na przygotowanie jednej porcji paszy, co zajmuje ok. 25 minut, traktor spala ok. 7,5–8 litrów paliwa – dodaje hodowca.

Lely Juno i Lely Discovery 120 Collector ułatwiaja pracę w oborze

Do podchodzenia do stołu paszowego i pobierania przez krowy większej ilości paszy zachęca częste jej podgarnianie. Z tym zadaniem mierzy się robot. To Lely Juno, który przemieszcza się ze stałą prędkością 12 metrów na minutę. Porusza się na trzech kołach – przednim nośnym oraz dwóch tylnych napędzanych silnikami elektrycznymi. Kierunek jazdy kontroluje się, pozwalając, by jeden z silników napędowych działał szybciej od drugiego. Silniki napędzane są od akumulatora, który ładowany jest na specjalnym stanowisku. Juno wyposażony jest w metalową obręcz, która wraz z osłoną w kształcie cylindrycznym obracając się, przepycha paszę w stronę krów w czasie przejazdu wzdłuż korytarza paszowego. Poniżej obręczy umieszczona jest jeszcze gumowa osłona zwiększająca dokładność podgarniania paszy. Robot rozpoznaje ściany i drabiny paszowe dzięki zastosowaniu czujników ultradźwiękowych osadzonych na teleskopowym ramieniu.

Lely Discovery 120 Collector czyści posadzki w oborze, zasysając odchody do własnego zbiornika

FOTO: Przemysław Staniszewski

– W dzień wykonuje przejazd co godzinę, natomiast w nocy – jak dodaje rolnik – podgarnia paszę co dwie godziny. Zawsze startuje o pełnych godzinach.

W gospodarstwie pracuje jeszcze jeden robot, który z kolei ma gwarantować czystość korytarzy spacerowo-gnojowych. To Lely Discovery 120 Collector, który w trakcie przejazdu zgarnia odchody z pasa o szerokości 1,2 m, a potem dzięki pompie próżniowej zasysa je do własnego zbiornika. Na koniec zrzuca gnojowicę do zbiornika podziemnego.

– Ma sześć zaprogramowanych tras przejazdu. Porusza się nie tylko po pełnej posadzce, ale czyści ruszty na poczekalni, z tym wyjątkiem, że nie zasysa z nich odchodów, tylko wpycha je w szczeliny – dodaje hodowca. – Efektem jego pracy jest czysta posadzka, która pomaga ograniczyć problemy z racicami.

Co 7–10 dni legowiska są posypywane sieczką przygotowywaną w paszowozie. Składa się ona ze słomy, wapna i wody

FOTO: Przemysław Staniszewski

Gdy odwiedzaliśmy gospodarstwo państwa Bartkowiaków trwała rozbudowa obory i wykonywane było zadaszenie łączące oborę z wiatą, w której przebywają jałówki i opasy. Po zrealizowaniu tej inwestycji powstanie jeden potężny kompleks mleczny o imponującej długości 200 metrów. W realizacji był też zakup trzeciego robota udojowego Lely Astronaut A5.

Przemysław Staniszewski

Jak zapowiada producent, w czwartym kwartale bieżącego roku robot DairyFeed F4500 ma być dostępny na rynkach niemieckim, austriackim, szwajcarskim, francuskim i szwedzkim. Od 2023 roku jego dostępność ma sukcesywnie pojawiać się w innych krajach. Zainteresowani tym, co ma do zaoferowania najnowszy robot żywieniowy GEA, będą mieli okazję zobaczyć maszynę w pełnej okazałości na targach EuroTier w dniach w Hanowerze, które odbędą się w dniach 15-18 listopada.

Automatyzacja pracy, która idzie w parze z ochroną klimatu

Celem, który przyświecał firmie przy konstruowaniu najnowszego robota było zmniejszenie śladu węglowego przy jednoczesnym zwiększeniu automatyzacji, a co za tym idzie elastyczności i wygody pracy w gospodarstwie utrzymującym bydło.

Koszty pracy w gospodarstwach rosną, zmniejszając opłacalność produkowanego surowca. Z drugiej strony chętnych do pracy przy bydle na próżno szukać, a to tylko niektóre z problemów, z którymi mierzą się obecnie producenci mleka. Jeżeli dodać do tego konieczność zwiększania skali produkcji, która pociąga za sobą konieczność efektyw...

– Regularne kąpiele racic pozytywnie wpływają na stan zdrowia racic. Ale ciągły montaż i demontaż jest bardzo uciążliwy i brudzi ręce – twierdzą Dominique Jeske i Tobias Adler. Hodowcy szukali rozwiązania, które pozwoli na regularną kąpiel racic u wszystkich krów laktacyjnych. Wanny umieszczone bezpośrednio za robotem utrudniają płynność doju i nie dają gwarancji równomiernych zabiegów. Stąd próby znalezienia alternatywy.

Kąpiele w trakcie czyszczenia stanowisk

Rozwiązanie: Hodowcy zdecydowali się połączyć kąpiele racic z czyszczeniem stanowisk. Codziennie przepędzają krowy ze środkowego korytarza na drugą stronę obory, aby zrobić miejsce dla ścielarki. Kiedy stanowiska przy stole paszowym są gotowe, krowy wracają i czyści się następny rząd stanowisk.

W tę codzienną pracę należało wpisać raz w tygodniu kąpiel racic, ale tak, by nie zaburzyć wypracowanej rutyny. Tobias Adler skonstruował więc mobilny stelaż mieszczący dwie wanny, który można łatwo przesuwać za pomocą ładowarki. Stelaż z wanną do kąpieli racic stoi między korytarzami spacerowymi, a ruchomą bramką uniemożliwiającą ominięcie wanny. W trakcie przepędzania każda krowa musi przynajmniej raz przez nią przejść.

• Aby uprościć cotygodniową kąpiel racic Tobias Adler skonstruował stelaż do wanny, który można w łatwy sposób przenosić za pomocą ładowarki

Czyszczenie bez demontażu

Stelaż ma długość 4 metrów, co daje miejsce na dwie wanny. Dzięki temu krowy kilkakrotnie przechodzą przez środek dezynfekcyjny i pielęgnacyjny. Tobias Adler sam zbudował ramę stelażu spawając stalowe kantówki zakupione u handlowca.

• Tobias Adler przenosi stelaż za pomocą ładowarki na korytarz, gdzie wstawi wanny do kąpieli racic

Lista zakupów:

Kto chciałby sam zbudować sobie stelaż na wanny do kąpieli racic, powinien zaopatrzyć się w następujące części:

• stalowe kantówki,
• bramki wahadłowe, wyciągane,
• plastikowe wanny do kąpieli racic,
• piła tarczowa
• drut do spawania

Materiały kosztowały około 400 euro, na wykonanie stelaża Tobias potrzebował jednego dnia. Dodatkowo zlecił ocynkowanie konstrukcji, co zwiększa koszty o 1000–1500 euro. Praca opłaciła się – stelaż zbudowany został w mgnieniu oka, a krowy przechodzą przez niego jedna po drugiej zupełnie bezstresowo.

• Dominique Jeske i Tobias Adler

Zbiornik opłaca się już przy 30 hektarach

Przechowywanie paliwa bez najmniejszych strat 

• Dwuletni zbiornik na paliwo o pojemności 2,5 tys. litrów w gospodarstwie Jarosława Drogosza

• Jarosław Drogosz ze wsi Szymaki (woj. mazowieckie, gm. Płońsk) gospodaruje z żoną Elżbietą oraz dziećmi: Renatą i Arturem na 200 ha własnych i 30 ha dzierżawy. Rolnicy uprawiają 90 ha kukurydzy (25 ha na kiszonkę, 65 ha na ziarno), 70 ha zbóż (50 ha pszenicy i 20 ha pszenżyta), 30 ha użytków zielonych (lucerna i koniczyna czerwona), 10 ha facelii i 29 ha buraków cukrowych. Utrzymują 70 krów o średniej wydajnośći 10 700 kg mleka, od których rocznie sprzedają ok. 700 tys. l mleka do Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Sierpcu.

Zakup zbiornika szybko się zwraca

• 5-letni zbiornik na paliwo o pojemności 5 tys. l w gospodarstwie Waldemara Michalaka

• Waldemar Michalak ze wsi Płowki (woj. kujawsko-pomorskie, gm. Radziejów) gospodaruje z żoną Grażyną, synem Danielem i synową Anną oraz synem Dawidem i synową Anetą. Wspólnie rolnicy uprawiają 250 ha, w połowie własnych, a w połowie dzierżawionych. W zasiewach dominuje pszenica ozima i kukurydza, potem burak cukrowy i rzepak, ok. 70 ha zajmują użytki zielone. Stado liczy 200 sztuk bydła opasowego.

W 2016 roku te gospodarstwo całkowicie zmieniło swoje oblicze. Od razu po przejęciu „sterów” Albert Borkowski zaczął mocno inwestować w hodowlę bydła mlecznego. Do istniejącej obory pochodzącej z lat 80. dostawił nową część zwiększając liczbę stanowisk z 33 do 75. Kupił używany dwuślimakowy 12-metrowy wóz paszowy marki Siloking Mayer, postawił wiatę dla jałówek. Zainwestował też w dojarkę, maty legowiskowe, zgarniacze oraz jako pierwszy w Polsce zastosował nośniki aparatów udojowych firmy Pellon. Cały czas jednak planował zastosowanie automatycznego systemie żywienia, tyle że tę inwestycję musiał odłożyć w czasie, aby móc ją współfinansować środkami unijnymi. Temat powrócił w zeszłym roku. Rolnik wtedy już wiedział, że wybierze rozwiązanie fińskiej firmy Pellon, które miało być zamontowane z uwzględnieniem jego wytycznych.

– Chciałem, aby robot był zawieszony możliwie wysoko, umożliwiając w ten sposób w razie jego awarii przejazd przez oborę wozu paszowego. Mieszalnik pasz objętościowych miał być ustawiony w stodole, a w nie w nowym dostawionym budynku czy wiacie, a taśma doprowadzająca paszę objętościową do robota musiała być tak poprowadzona, aby nie ograniczała możliwości przejazdu przez budynek, w którym jest zamontowana. Ważne było też to, aby na taśmie po każdym załadunku nie leżała pasza – wymienia swoje założenia Albert Borkowski.

Cały artykuł ukazał się w magazynie Elita Dobry Hodowca w 2019 roku.

Jeżeli chcesz czytać więcej podobnych artykułów, zamów bezpłatnie próbny numer "Elity Dobrego Hodowcy".

– Przez kilka ostatnich lat zbliżałem się do granicy 10 tys. kg mleka od przeciętnej krowy, ale nie mogłem jej przekroczyć, a synowi się to udało. Myślę, że jest to w pewnym sensie zasługa zmiany systemu żywienia – oznajmił Sławomir Pakuła. 

Mniej niedojadów

Nie tylko dobre wymieszanie i odpowiednia struktura, ale też równomierne rozdanie dawki TMR na stole paszowym, a właściwie w tym przypadku PMR, bo miks zawiera tylko pasze objętościowe było priorytetem dla Huberta i Sławomira Pakułów, gdy byli na etapie projektowania i zamawiania wozu paszowego pod swoją oborę. Oczywiście zanim zdecydowali się na konkretne rozwiązania przetestowali jeden z paszowozów chcąc się przekonać czy w ogóle jest to gra warta świeczki.

– Mieliśmy wóz paszowy na testach i gdy operator tej maszyny czyli syn wyjechał na kilka dni, a my powróciliśmy do tradycyjnego żywienia to okazało się, że krowy nie chcą jeść każdej paszy oddzielnie. My też nie chcieliśmy już rezygnować z paszowozu, który znacznie ułatwił nam pracę ograniczając wysiłek fizyczny – przyznał Sławomir Pakuła, dodając, że to właśnie dawka zadawana z paszowozu pozwoliła przekroczyć granicę 10 tys. kg mleka średniej wydajności laktacyjnej, głownie za sprawą większego pobrania suchej masy, zmniejszenia ilości niedojadów i lepszego wykorzystania paszy, a więc jej strawienia.

- Na testach mieliśmy podobną maszynę do tej co zakupiliśmy. Także miała obustronny wysyp, ale oba wysypy i prawy i lewy były zlokalizowane z tyłu kosza. Zauważyliśmy, że takie rozwiązanie nie pozwala na równomierne wysypywanie paszy z obu stron za jednym przejazdem. Razem z doradcami z A-Limy-Bis doszliśmy do wniosku, że problem zniknie przy dwóch wysypach ale ułożonych po przekątnej, zatem jeden boczny wysyp zlokalizowany jest z przodu maszyny, a drugi z tyłu. Z czystym sumieniem mogę polecić to techniczne rozwiązanie każdemu z hodowców - powiedział Hubert Pakuła, dodając że wóz paszowy w całości został zaprojektowany pod ich potrzeby z uwzględnieniem możliwości przejazdowych posiadanej obory, co miało wpływ na jego wymiary. - Szerokość wozu paszowego jest idealnie dopasowana do szerokości naszego stołu paszowego, dlatego PMR wprost z paszowozu trafia idealnie pod pyski krów - dodał młody rolnik.

• Obora z roku 2007 posiada stół paszowy o szerokości 4 m  i 30 legowisk uwięziowych, jej wymiary to 26 x 13 m

• Silos zbożowy BIN o ładowności 60 ton w przeciwieństwie do maszyn został zakupiony bez wsparcia unijnego za własne środki

23 zł na dzień

Paszowóz pracuje tu od roku, jest to maszyna Alimamix Evolution o pojemności 10 m³. Posiada dwustopniową przekładnię planetarną, dzięki czemu nie wymaga ciągnika o dużej mocy. Pakułowie do napędzania paszowozu wykorzystali 30-letniego Zetora 5211 z trzycylindrowym silnikiem o mocy 50 KM. Pionowy ślimak odpowiadający za cięcie i mieszanie posiada 8 noży głównych plus 7 noży dodatkowych, wspomagają go 2 kontra noże. W precyzyjnym dodawaniu składników do PMR-u pomaga waga elektroniczna.

– W Zetorze nawet takim starszym fajne jest to, że przy zmianie biegów nie wyłącza się wałek WOM, co w sposób płynny pozwala rozdać paszę. Natomiast w Ursusie C-360 przy każdorazowym wciśnięciu sprzęgła automatycznie zatrzymuje się WOM – podkreślił Hubert Pakuła.

Wymieszanie dziennej dawki PMR wraz z rozdaniem trwa 40 minut, na skrócenie tej czynności wpłynęło zastosowanie do zbioru sianokiszonki prasy z rotorem. Jak wyliczył Hubert Pakuła dzienne zużycie paliwa na obsługę paszowozu oraz jego załadunek wynosi 5 l co daje mniej więcej koszt 23 zł, zatem miesięcznie jest to niecałe 700 zł, a rocznie nieco ponad 8 tys. zł. Jego zdaniem to koszt, który w zupełności rekompensują zalety wynikające z zastosowania jednolicie wymieszanej dawki, przekładającej się na lepszą mleczność stada jak i ograniczenie pracy fizycznej.

• Przedni oraz tylny wysyp położone są względem siebie po przekątnej, każdy z nich wyposażono w zasuwę podnoszona i opuszczaną za pomocą hydraulicznych siłowników

Zdaniem Huberta Pakuły zastosowanie dawki PMR przełożyło się na mniejsze straty paszy, głównie ze względu na to, że przy żywieniu tradycyjnym pozostawała znacznie większa ilość niedojadów zwłaszcza w przypadku sianokiszonki. Obecnie rolnik miesza 1500 kg PMR-u dziennie. Zimą przygotowywał jednorazowo dawkę na półtora dnia, co zdawało egzamin gdyż przy niższych temperaturach pasza utrzymywała świeżość przez dłuższy czas.

Więcej powtórek

PMR składa się tylko z dwóch podstawowych paszy a wiec kiszonki z kukurydzy oraz sianokiszonki. Mieszanka treściwa w całości zadawana jest z ręki, każdej krowie pod pysk wedle jej wydajności. W skład mieszanki treściwej wchodzą: śruta zbożowa, poekstrakcyjna śruta rzepakowa i sojowa bez GMO oraz dodatki żywieniowe.

– Nie dodajemy do TMR-u słomy, gdyż jest w nim dość durzy udział sianokiszonki i to już samo w sobie gwarantuje odpowiednią strukturę dawki – wyjaśnił Hubert Pakuła.

• Szerokość jak i wysokość paszowozu zostały dopasowane do posiadanej obory

Za dój odpowiada dojarka przewodowa z 4 aparatami udojowymi. Obornik usuwany jest przy pomocy zgarniacza hydraulicznego Rolstal. W kryciu dominują buhaje rasy hf, głównie z takich firm jak MCHiRZ Łowicz i Konrad. Rolnicy nie ukrywają, że spadająca skuteczność zacieleń to główny problem krów wysokowydajnych. Trzeba wykonywać powtórki krycia, a to generuje koszty nie tylko bezpośrednie związane z samym kosztem nasienia i usługi ale też każdy dzień więcej w którym krowa nie jest cielna to też strata.

– Sięgamy po nasienie buhajów z wyższej półki. Na jałówki stosujemy nasienie seksowane. W przeszłości kupowaliśmy jałowice hodowlane z uznanych polskich hodowli, a także z zagranicy, ale już od kilku lat posiłkujemy się tylko materiałem hodowlanym własnego chowu – powiedział Sławomir Pakuła.

Mleko to samo zdrowie

Wzrost wydajności przełożył się na wyższe dostawy mleka, które odbierane jest z gospodarstwa co drugi dzień, dlatego też konieczna była wymian schładzalnika na większy. Ten nowy od firmy GEA to samomyjąca cysterna z odzyskiem ciepła o pojemności 2 200 l.

Hubert Pakuła nie ukrywa, że w rozwoju gospodarstwa bardzo pomocne okazały się środki unijne. Z dofinansowaniem w ramach PROW zakupił nie tylko wóz paszowy, ale też inne maszyny jak: kosiarkę dyskową 3 metrową Samasz, pług obracalny 4-skibowy Unii Grudziądz oraz opryskiwacz ciągany Bury 1500 l. To sprzęt wyłącznie od polskich producentów, gdyż rolnik przy zakupach sugeruje się nie tylko stosunkiem jakości do ceny, ale też patriotyzmem konsumenckim, czyli wyznacznikiem jaki od lat stosują rolnicy tzw. starej unii.

• Ślimak posiada 8 noży głównych plus 7 mniejszych noży wspomagających, co przekłada się na jeszcze bardziej wydajne cięcie i mieszanie

Marzeniem, a zarówno kolejnym planem inwestycyjnym Huberta Pakuły jest budowa nowego jałownika w formie wiaty, do którego mógłby wjechać wozem paszowym. Obecnie jałówki korzystają ze starych budynków, gdzie wymieszaną dawkę z paszowozu trzeba dowieźć przy pomocy taczki.

Sławomir i Hubert Pakułowie cały czas odczuwają brak docenienia rolników i całego sektora rolniczego w społeczeństwie oraz wśród rządzących nie licząc kampanii wyborczych. Jak przyznali dopiero pandemia koronawirusa sprawiła, że żywność i rolnicy jako jej dostarczyciele zaczęli być traktowani w sposób poważny, a zwłaszcza przetwory mleczne jako źródło nie tylko białka i tłuszczu, ale też wielu witamin oraz minerałów.

• Elżbieta i Hubert Pakułowie, mają dwójkę dzieci: 5-letnią Nadię i 3-letniego Adriana. We wsi Władysławów Popowski (pow. zgierski, gm. Głowno) gospodarują z rodzicami Anną i Sławomirem na 30 ha, w tym 20 ha własnych i 10 ha dzierżawy. Uprawiają 15 ha kukurydzy, 8 ha traw i 7 ha zbóż. Utrzymują 60 sztuk bydła, w tym 30 krów o średniej wydajności laktacyjnej 10 700 kg mleka. Biały surowiec dostarczają do SM Mlekpol w ilości 25 tys. l miesięcznie.

Andrzej Rutkowski
Zdjęcia: Andrzej Rutkowski

Artykuł ukazał się w magazynie Elita Dobry Hodowca 2/2020 na str. 17. Jeśli chcesz czytać więcej podobnych artykułów, już dziś wykup dostęp do wszystkich treści na Elicie:  Zamów prenumeratę.

Drugi TMR dla jałówek i opasów

• Jednoślimakowy wóz paszowy od polskiej rodzinnej firmy A-Lima-Bis ze Środy Wielkopolskiej współpracuje z ciągnikiem MTZ Belarus
  

• kiszonka z kukurydzy,
• sianokiszonka,
• gniecione ziarno kukurydzy,
• poekstrakcyjna śruta rzepakowa,
• suche wysłodki buraczane,
• korektor białkowy,
• dodatek mineralno-witaminowy oraz drożdże.

Jałówki rosły zbyt wolno na pastwisku

• Daniel Pawłowski (z lewej) gospodaruje z bratem Kamilem we wsi Polule (woj. podlaskie, pow. suwalski), wspomagają ich rodzice Teresa i Jan. Na 12 ha własnych i 130 ha dzierżawy uprawiają 30 ha kukurydzy na kiszonkę oraz ponad 110 ha użytków zielonych. Utrzymują 240 sztuk bydła, w tym 60 krów, 80 opasów i 100 jałówek. Mleko w ilości 520 tys. l rocznie dostarczają do Spółdzielni Mleczarskiej Mlekpol – oddział Suwałki.

Wreszcie dojadają sianokiszonkę

• Wóz paszowy Strautmann pracuje od ponad pół roku

Treściwa poza wozem

• kiszonka z kukurydzy,
• sianokiszonka w balotach
• oraz kiszone wysłodki buraczane,

• Jan Stokłosa gospodaruje z żoną Teresą oraz z dziećmi: Janem i Joanną na 55 ha we wsi Łowkowice (woj. opolskie pow. krapkowicki). Rolnicy uprawiają 25 ha zbóż, w tym pszenicę i mieszanki zbożowe, 10 ha kukurydzy, 10 ha łąk, 8 ha rzepaku i 2 ha buraków cukrowych. Utrzymują 45 sztuk bydła, w tym 30 krów. Mleko dostarczają do Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Kole – Oddział w Grodkowie, w ilości ponad 180 tys. l rocznie.

Z wózkiem paszowym bez kwasicy

• 500 kg sianokiszonki,
• 1250 kg kiszonki z kukurydzy,
• 100 kg własnych śrut zbożowych,
• dodatków mineralno-witaminowych
• oraz poekstrakcyjnych śrut rzepakowej i sojowej.

• Wóz paszowy Keenan o pojemności 12 m³

• Sławomira i Sławomir Burzyńscy gospodarują z synem Dominikiem na ponad 45 ha we wsi Traby (woj. łódzkie, pow. łowicki). Uprawiają 11,5 ha kukurydzy na kiszonkę, 12,5 ha traw, 3 ha lucerny i 20 ha zbóż. Utrzymują 74 sztuki bydła, w tym 44 krowy o średniej wydajności 10 tys. kg mleka. Rocznie dostarczają ok. 400 tys. l mleka do Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej w Łowiczu.

Co jest sygnałem alarmowym, żeby zwrócić uwagę na czystość paszowozu?

Jak czyścić wóz paszowy?

Firma Joskin podjęła już kroki w kierunku wyjaśnienia sprawy i apeluje do rolników o ostroźność

Dobrze przygotowany miks uniemożliwia krowom sortowanie paszy

Co wchodzi w skład PMR-u?

• Krowy otrzymują miks raz dziennie, a dodatkowo 3 razy dziennie premiowane są paszą treściwą zadawaną z ręki

• Jacek Gazda, wspólnie z żoną Małgorzatą prowadzi w Kobylnicy, w gminie Maciejowice, gospodarstwo specjalizujące się w produkcji mleka. Hodowcy mają 3 synów: Przemysława, Mariusza i Bartłomieja, którzy w miarę możliwości pomagają rodzicom. Rolnicy uprawiają ponad 40 ha, z czego 13 ha stanowią grunty własne. W ubiegłym sezonie kukurydza wysiana była na 12 ha. Część została zebrana na kiszonkę, a część na ziarno, które częściowo zostało wysuszone, a częściowo zakiszone w big-bagach. Na 15 ha uprawiany jest owies, 5 ha zajmuje mieszanka pszenicy z jęczmieniem, około 3 ha – pszenżyto, 3 ha – żyto, a pozostały areał stanowią użytki zielone z jednohektarowym lucernikiem. Stado bydła liczy 25 krów mlecznych, 29 jałówek i 7 opasanych buhajów. Surowiec w ilości około 200 tys. litrów rocznie dostarczany jest do Okręgowej Spółdzielni Mleczarskiej Garwolin w Woli Rębkowskiej.

Bardziej opłacalne żywienie własnymi paszami niż zwiększenie wydajności

Jak działa separator gnojowicy?

Kiedy separacja gnojowicy ma sens?

• Uwalnianie składników pokarmowych – separacja usuwa z gnojo...

Na sprawdzonych wzorcach

• Boczne powierzchnie stołu paszowego są pokryte warstwą płytek gresowych. Tworzy one szczelną, równą powierzchnię, z której łatwo można usunąć zanieczyszczenia

• Legowiska dla krów są uzupełniane sieczką ze słomy wymieszaną w paszowozie z wapnem i wodą

• Gospodarstwo rodzinne prowadzone przez Lucynę i Leszka Sroczyńskich z synami Marcinem (na zdjęciu) oraz Mateuszem i jego żoną Alicją we wsi Stara Przysieka Pierwsza (gm. Śmigiel, woj. wielkopolskie) liczy z dzierżawami 80 hektarów. Uprawiane są wyłącznie rośliny przeznaczone na kiszonkę – trawa, lucerna, oraz kukurydza, przed którą pole zajmuje żyto ścinane „na zielono”. Pozyskana pasza jest przeznaczona do stada bydła mlecznego liczącego 500 sztuk. Do doju trafia obecnie 230 krów od których codziennie pozyskiwanych jest 5500 litrów mleka. Surowiec odbiera Mlekovita – zakład w Kościanie.

Krowy na sieczce, a jałówki na słomie

• Posadzka w części ściołowej została zagłębiona w stosunku do korytarza gnojowego o 20 cm. Tygodniowo na dościelenie powierzchni legowiskowej potrzeba 12 bel słomy

• W oborze zamontowane jest oświetlenie ledowe. Trzy lampy włączają się automatycznie i świecą się przez całą noc

• Jałówki są karmione z paszowozu. Dawka sporządzana jest z sianokiszonki z traw, sianokiszonki z żyta, kiszonki z kukurydzy oraz śruty rzepakowej

• zasiedlano je jałówkami pochodzącymi z centralnej wychowalni młodzieży Przedsiębiorstwa,
• stosowano taki sam system żywienia. Pasze gospodarskie pochodziły z pól jednakowo uprawianych i tak samo były konserwowane. Pasze treściwe pochodziły z tej samej mieszalni,
• jednakowy był system utrzymania; w boksach legowiskowych ścielonych oraz podłogą pełną na korytarzach,
• jednakowy był klimat lokalny, gdyż odległość między oborami wynosi około 15 km
• analizowano ten sam trzyletni okres – lata 2016 - 2018.

Jak system doju wpływa na wydajność mleczną i parametry mleka?

Równocześnie następował wzrost wydajności tłuszczu i białka. W 2018 r. w oborze W wydajność tłuszczu i białka była o 50 kg wyższa w stosunku do średniej krajowej. Natomiast w oborze N przewaga wyniosła po około 100 kg tłuszczu i białka. W obu stadach zawartość tłuszczu była nieco niższa w porównaniu do średniej krajowej. Zawartość białka w mleku w obu oborach była zbliżona do średniej krajowej.

Przeprowadzono analizę wpływu numeru laktacji na wydajność. Na rys. 1. porównano wydajność mleka w kolejnych laktacjach W pierwszej laktacji wydajność była bardzo podobna w obu oborach. W drugiej laktacji wydajność krów w oborze N była o 420 kg wyższa w porównaniu do obory W. W trzeciej laktacji różnica zwiększyła się do 590 kg, a w czwartej i dalszych do 1721 kg. W obu oborach wydajność mleka była znacznie wyższa w stosunku do analogicznych laktacji krów w województwie wielkopolskim.

Jak można zinterpretować uzyskane wyniki?

Uzyskane wyniki badań pozwalają na stwierdzenia:

• w obu stadach uzyskiwano bardzo dobre wyniki produkcyjne. Świadczy to o dobrym zarządzaniu oraz zaangażowaniu pracowników,
•  wydajność krów w pierwszej laktacji w obu oborach była bardzo zbliżona. Wskazuje to na wyrównanie zwierząt pod względem genetycznym oraz identyczne warunki środowiskowe,
• w drugiej i dalszych laktacjach wyższą średnia wydajność mleka, tłuszczu, białka i suchej masy uzyskano w stadzie dojonym robotami udojowymi,
• dój robotem udojowym jest rozwiązaniem korzystnym dla stada o wysokiej wydajności mleka.

Stanisław WINNICKI, Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach, Oddział w Poznaniu, Witold GLAPA, Karol POLASZEK,  Przedsiębiorstwo Rolne Długie Stare, Spółka z o.o. 

Zdjęcia: Beata Dąbrowska

Wózek widłowy z szuflą i chwytakiem

•  Ten wózek widłowy przywozi do obory baloty które w trakcie cofania maszyny są samoczynne rozwijanie

• Wózek widłowy typu Rak z dodatkową szuflą i stelażem nasuwanym na widły wózka, który jest zabezpieczany śrubami przed samoczynnym wysunięciem. Stelaż posiada siłownik hydrauliczny odpowiedzialny za kąt pracy narzędzia roboczego

• Chwytak typu krokodyl montowany w wózku widłowym typu Rak

• Ten wózek widłowy z lat 80 jest wykorzystywany do przewożenia do obory kiszonki z kukurydzy

• Dodatkowa żmijka w szufli wspomaga wyładunek paszy. Napędzana jest hydromotorem

Juno - robot podgarniający paszę marki Lely

Codzienność się zmienia 

1. Pracę z komputerem: sprawdzanie wykazów alarmów, monitorowanie ustawień i wydajności
   
   
2. Samodyscyplinę: Już nie mamy swoich krów przed oczami dwa razy dzienni...

Ważna nie tylko temperatura powietrza w oborze

Mieszanie na szybkim przełożeniu

• Zbigniew (ojciec) i Michał (syn) Dąbrowscy gospodarują na 100 ha (56 ha własnych i 44 ha dzierżawy) we wsi Orzeszków (pow. poddębicki, gm. Uniejów).

Posypka na pobranie i nie tylko

Odwrócenie kosza

• Stół paszowy ma szerokość 6 m

• Kosz wozu paszowego wykonano z grubszej blachy 8 mm, w standardzie jest to 6 mm

• Pasze treściwe, zadawane do wozu oraz także posypywane na TMR: śruta zbożowa, pełnoporcjowy granulat i śruta kukurydziana

Analiza kału, a strawność dawki

Zrezygnowali z robota

• Słoma w Dawce TMR pocięta jest na długość ok. 5 cm

• Krawędzie ślimaków zostały wzmocnione prętami ze stali kwasoodpornej, zastosowano także dodatkowe noże docinające (te mniejsze)

Zarządzanie żywieniem za pomocą smartfona

Komunikacja smartfona z wyświetlaczem wagowym, znajdującym się na wozie paszowym, odbywa się za pośrednictwem sieci wi-fi lub poprzez bluetooth. Dzięki specjalnej, darmowej aplikacji istnieje możliwość korzystania z programu, który pozwala na układanie receptur i przypisywanie ich do poszczególnych grup żywieniowych. W praktyce wygląda to w następujący sposób – podczas przygotowywania TMR-u na wadze wyświetlacza pojawia się nazwa składnika oraz ilość, jaka powinna być załadowana do wozu paszowego, po uprzednim wybraniu, wcześniej skomponowanej dawki żywieniowej. W ten prosty sposób eliminujemy możliwość pomyłki co do ilości załadowania poszczególnych składników, ich kolejności (co jest bardzo istotne pod kątem odpowiedniej struktury paszy), a także zwiększamy precyzję załadunku. Według różnych źródeł, żywienie bydła stanowi od 50% do nawet 70% ogólnych kosztów hodowli. Stąd też, inwestycja w to rozwiązanie powinna być brana mocno pod uwagę przez tych, którzy szukają optymalizacji kosztów w swojej hodowli.

Jak działa TMR Tracker?

1. Kontrola dokładności załadunku i wyładunku poszczególnych składników w odniesieniu do założonej dawki żywieniowej.
2. Kontrola pracy wozu paszowego z możliwością planowania bieżących czynności serwisowych, jak smarowanie, przeglądy okresowe, wymiana oleju w przekładniach lub noży.
3. Analiza kosztów żywienia poszczególnych grup żywieniowych, przeliczając na dzień lub na tydzień, na rok, na zwierzę, a także na kilogram wyprodukowanego mleka (jeżeli system będzie połączony z programem do zarządzania stadem).
4. Kontrola ilości paszy w poszczególnych silosach, poprzez moduł magazynowy, który poinformuje także o konieczności zamówienia np. paszy treściwej lub przeliczy na ile dni wystarczy kiszonki z kukurydzy.

1. SIATKA PRZY DRABINIE PASZOWEJ

• Stół paszowy pokryty farbą epoksydową

 

• Stół paszowy z płytkami gresowymi

• Wóz paszowy TT1550 o pojemności 44 m3 firmay Storti. Zamocowany na podwoziu naczepy samochodowej otrzymuje napędu z niezależnej jednostki – 250-konnego silnika John Deere. Wysokość wozu to 3,48 m, szerokość – ok. 3,7 m

Pionowe również do niskich obór

• Pionowe wozy paszowe mogą być dwufunkcyjne. Oprócz zadawania dawki TMR po zamontowaniu dmuchawy służą także do rozścielania słomy na powierzchni legowiskowej

Intensywne mieszanie

Z kolei atutem wozów z poziomymi ślimakami jest ograniczona wysokość, tym samym nadają się one do obór o niższych stropach. Ponadto maszyny z takim systemem mieszania mogą być dopo­sażone w napędzany hy­draulicznie obrotowy frez za­ładunkowy, którego wysokość pracy przekracza często 5 me­trów. Jego elementem robo­czym jest poziomy walec z za­montowanymi na obwodzie nożami kątowymi lub trój­kątnymi, który zagłębia się w pryzmę, wstępnie rozdrabnia paszę i wrzuca ją do skrzyni wozu.

Na kilka ślimaków

• Wóz paszowy z własnym napędem elektrycznym

Swobodne mieszanie

Lampy ledowe świecą dłużej

Oprócz równomiernego oświetlenia obory lampy ledowe są znacznie wydajniejsze od tradycyjnych lamp żarowych czy świetlówek (np. lamp sodowych). Ponieważ soczewki ledów emitują światło kierunkowo z małymi stratami energii. Poza tym, w porównaniu do świetlówek, wskaźnik strat ciepła w ledach jest prawie o 20 proc. niższy. Stały postęp pozwala zakładać ekspertom dalszy wzrost wydajności ledów od 5 do 7 procent.  Świetlówki generują nawet do 50 procent poboru prądu w gospodarstwie. Lampy ledowe są wprawdzie droższe przy zakupie, ale ich koszty zużycia prądu są do 70 procent niższe. Podczas symulacji oświetlenia przeprowadzonej  w oborach przez DLG dwa warianty lamp ledowych osiągnęły pożądany efekt oświetlenia przy najniższym zużyciu energii w porównaniu z dwoma lampami gazowymi o wysokim ciśnieniu oraz jedną świetlówką liniową. Dodatkową zaletą jest żywotność lamp ledowych, która jest pięciokrotnie większa, oraz fakt, iż ledy nie zawierają rtęci i nie są odpadami niebezpiecznymi, w efekcie nie wymagają utylizacji.

• Światło lap sodowych jest jasne, jednakże nie daje ono równomiernego oświetlenia

Ledy dla obór z wysokim sufitem

W wielu oborach z wysokimi sufitami znajdują się jeszcze świetlówki. Jednak ze względu na swoje właściwości fizyczne, są one raczej nie wskazane do tego typu obór. Świetlówki redukują natężenie światła podczas chłodnych dni, natomiast lampy ledowe mają „negatywny” współczynnik z temperaturą. Oznacza to, iż przy niskich temperaturach otoczenia wzrasta skuteczność cieplna ledów. Dzięki temu nadają się bardzo dobrze do zastosowania w warunkach zewnętrznych.

• Lampy ledowe oświetlają obory lepiej i przede wszystkim równomiernie

Do instalacji powyżej 3,5 metra wysokości zalecane są ledowe lampy powierzchniowe, natomiast do niższych ledowe oprawy liniowe. Wskazówka: producenci oraz przedstawiciele firm oświetleniowych oferują często darmową symulację oświetlenia aby ustalić, które ledowe oświetlenie będzie najbardziej wskazane dla naszej obory.

Oświetlenie w oborze może być lepsze

Dla prawidłowej oceny oświetlenia w oborze znaczenie ma natężenie światła zarówno w płaszczyźnie poziomej jak i pionowej oraz w szczególności luminacja. Światłość (natężenie strumienia światła) mierzy się obecnie przez natężenie oświetlenia w płaszczyźnie poziomej oraz przez jego jednorodność.  Daje nam to informacje o tym, jaka część strumienia świetlnego dochodzi do powierzchni oświetlonego obiektu na metr kwadratowy. Dodatkowo do oceny włącza się luminacje. Opisuje ona  ile światła dociera do oka, a ile jest tracone przez przepuszczalność, odbicie oraz absorbcję (pochłanianie).

• Dla porównania oświetlenie świetlówkami - znacznie ciemniejsze i nierównomierne

Z powodu różnic między właściwościami wzroku u ludzi i u krów naukowcy zalecają jeszcze włączenie do oceny oświetlenia intensywność postrzegania kontrastów. Dzięki temu stopnie, odgrodzenia i wszelkie inne przeszkody będą lepiej oświetlone. Dodatkowo naukowcy zalecają, aby w korytarzach uwzględnić również pionowe natężenie światła.

Podsumowanie

• *Oświetlenie ledowe w oborach jest bardziej dopasowane do potrzeb wzroku krów od oświetlenia świetlówkami czy lampami sodowymi.
• *Przy oświetleniu ledowym jednorodność oświetlenia jest większa, dzięki czemu krowy lepiej odpoczywają
• * Lampy ledowe mają większą żywotność, oraz nie są odpadami niebezpiecznymi
• * Zalecenia odnośnie oświetlenia w oborze powinny być wyliczane na podstawie intensywności postrzegania kontrastów, a nie tylko na podstawie wykresu skuteczności świetlnej dla ludzkiego oka.

Opracowanie: Sophie Oehler
Fot. Pelzer

Wóz paszowy Evolution Pro – duża pojemność, zwrotność, lepsze mieszanie i zadawanie paszy

Jedną z atrakcji tego spotkania była premiera nowej serii wozu paszowego Evolution Pro. Maszyna powinna zainteresować przede wszystkim rolników, którzy mają gospodarstwa mleczne i zależy im na maszynach o wysokiej wydajności i jakości wykonania. 

Standardowo wóz Evolution Pro będzie oferowany z jednym ślimakiem i wówczas jego pojemność będzie wynosić od 8 do 16 m3 lub z dwoma ślimakami, a pojemność takiej maszyny ma wynosić od 12 do 30 m3. Jednak Alima Bis może też na życzenie gospodarstwa wyprodukować większy paszowóz trzyślimakowy. 

W porównaniu do wcześniejszych konstrukcji, tym razem producent wozów paszowych ze Środy Wlkp., zastosował którą ramę oraz dyszel z zaczepem z regulacją wysokości i możliwością ustawienia pozycji górnej lub dolnej. Ułatwia to odpowiednie sprzężenie z ciągnikiem oraz korzystnie wpływa na manewrowanie takim zestawem. 

Alimy Bis wprowadziła także inną konstrukcję kosza i i ślimaków, co ma przełożyć się na lepsze cięcie i mieszanie pasz włóknistych. Z kolei na płynność zadawania paszy krowom ma wpływać powiększone do 110 cm okno wysypowa oraz poszerzenie o 15 cm taśmy załadunkowej.

• Zmieniona konstrukcja kosza i ślimaków w wozie paszowym Evolution Pro ma pozwolić na lepsze cięcie i mieszanie pasz włóknistych (fot. Alima Bis) 

Zarządzenie wozem paszowym w zasięgu ręki 

Konstruując wóz Evolution Pro zadbano zarówno o bezpieczeństwo, jak i wygodę operatora. Wszystkie układy wozu paszowego zostały zabudowane i zabezpieczone zamykaną pokrywą, podnoszoną w wygodny sposób za pomocą siłownika gazowego. Zamontowano także nowy rodzaj drabinki inspekcyjnej z wygodną stopnicą. Z kolei wyświetlacz wagi został umieszczony na ruchomym ramieniu, co pozwala na stała kontrolę tego parametru. 
W maszynie został zastosowany także EVO PAD, czyli nowy pilot do zdalnego sterowania. 

Nowe wozy paszowe Evolution Pro trafią do sprzedaży na początku 2019 roku.  

• Paszowóz Alima Bis Evolution Pro ma szerszą taśmę i większe okno co wysypowe co ułatwia zadawanie paszy krowom (fot. Alima Bis)

Paweł Mikos
Fot. Alima Bis